Hội thảo “Xây dựng
văn hoá doanh nghiệp thời kỳ hội nhập” vừa được
Báo điện tử Đảng cộng sản Việt Nam và Thời báo
Kinh tế Việt Nam đồng tổ chức hôm nay (22/2),
tại Học viện Phật giáo Trung ương ở Sóc Sơn, Hà
Nội. VnEconomy xin trích giới thiệu bài nói
chuyện của Đại đức Thích Nhật Từ, một trong
những diễn giả có mặt tại hội thảo này.
Nhiều doanh
nghiệp đang phải trải qua cơn lao đao, thậm chí
bị phá sản.
Đang thuận
buồm xuôi gió, nhiều công ty rơi vào cảnh tiến
thoái lưỡng nan. Nhiều cửa hàng phải sang nhượng
vì không cầm cự nổi chi phí quá lớn trong khi
khách hàng ít tiêu thụ hơn...
Từ thực tại
suy thoái kinh tế, do không biết cách khắc phục
để vui sống, nhiều gia đình đang sống trong sự
bất hoà, mâu thuẫn, thậm chí vương vào khổ bởi
những chuyện chẳng đáng đâu vào đâu.
Nhiều hình
thức khủng hoảng khác cũng luôn có mặt trong đời
như những thực tại và thách đố. Chạy trốn hay
quay lưng với chúng không phải là giải pháp. Xem
thường đến độ phó mặc nó sẽ dẫn đến tình trạng
bị chai lì trước nỗi đau.
Chỉ có cách
nhận diện được bản chất và gốc rễ của những
khủng hoảng mà con người đang đối diện, mới giúp
ta từng bước vượt qua những bế tắc và khổ đau.
Nhu cầu thở
và cười
Doanh nhân
là người phải sống trong các vòng kiềm toả và áp
lực của công việc, cạnh tranh và đào thải. Việc
thực tập buông xả các áp lực thông qua “thở và
cười” trong chính niệm sẽ giúp doanh nhân giải
phóng chúng một cách an toàn, không lo ngại các
tác dụng phụ về tâm lý.
Tĩnh tâm để
nhìn lại chính mình qua nghệ thuật chính niệm
trong “thở và cười.” Chỉ mất mấy phút “thở và
cười” mỗi ngày, bạn cảm thấy khoẻ hơn, sảng
khoái hơn, hạnh phúc hơn. Đừng để đến lúc có quá
nhiều áp lực mới thực tập hít thở và nở nụ cười
tươi. Thở đó sẽ không trọn vẹn. Cười đó có vài
gượng gạo.
Khơi động
năng lượng chịu đựng, vững bước đi tới trong
khủng hoảng tài chính với nhiều áp lực. Đi với
hơi thở, thở với nụ cười, thỉnh thoảng dừng lại
không suy nghĩ, để tâm vắng lặng, là thuật thư
giãn có khả năng giúp ta vượt qua nhiều áp lực.
Lo âu,
phiền muộn, tính toán sẽ làm ta quên hết vẻ đẹp
của cuộc sống quanh ta, đồng thời mất hết hạnh
phúc hiện tiền.
Thở - cuời
và hạnh phúc
Sẽ là một
sai lầm nếu ta nghĩ rằng chỉ khi nào tồn tại
trong một xã hội bon chen, bận rộn, ta mới thực
tập thở và cười, để giải phóng căng thẳng và khổ
đau.
Thường ngày,
bất cứ nơi nào, mỗi khi có cơ hội, ta nên thực
tập thở và cười. Thay vì than thở không có thời
gian để làm việc quan trọng, ta hãy thực tập thở
để mang hạnh phúc cho bản thân, hay chí ít không
làm cho ta khổ đau nhiều hơn với những bế tắc
hiện có.
Thở không
chỉ là phương tiện mà chính là sự sống, có tác
dụng nuôi dưỡng hạnh phúc cho thân tâm. Đang khi
mệt mỏi, phiền muộn, hơi thở nhẹ và sâu sẽ giúp
ta làm chủ được dòng cảm xúc, theo đó, làm chủ
được cán cân quân bình của cuộc sống.
Cười trước
nhất là sự thư giãn các căng thẳng của bản thân
vốn có trong cuộc sống. Cười còn là nghệ thuật
mang lại niềm vui tương tác với tha nhân. Ta thử
tưởng tượng, suốt ngày làm việc chung, tiếp xúc
với người không có một nụ cười, gương mặt lúc
nào cũng nhăn nhó, căng thẳng, khó chịu, có lẽ
ta sẽ dễ bị căng thẳng theo. Hạnh phúc mất hết.
Người thực
tập thở và cười cần thể hiện thái độ và động
thái khoan thai, không gấp gáp nhưng cũng không
nên quá chậm chạp. Ý thức về sự hiện hữu của
mình trong hiện tại với sự rũ bỏ mọi sầu lo.
Thở và cười,
một mặt, giúp ta giảm tốc độ của những hành động
mà tính bản năng hay thói quen đã làm cho ta trở
nên mệt mỏi, mặt khác, giúp ta tái tạo lại nguồn
năng lượng sức sống, tràn đầy sung lực của hạnh
phúc không bị nhiễm đắm.
Trước khi
đi ngủ, sáng sớm thức dậy, những khoảng khắc
giải lao giữa giờ, thời gian đầu ngày, đầu giờ
chiều và trước khi đi ngủ, chỉ cần dành 5 phút
tối thiểu để chăm sóc bản thân bằng sự thư thái
của thở và cười, các bạn sẽ thấy tâm hồn mình
nhẹ nhàng và bình yên.
Hạnh phúc
không phải là lý tưởng cao siêu, mà là những cái
rất bình dị quanh ta, đang hiện hữu cùng ta,
trong ta, đôi lúc, vì thiếu chính niệm, ta không
thừa nhận sự hiện hữu của nó, hoặc ta chưa trân
trọng đúng mức.
Trở về với
chính niệm, hạnh phúc sẽ có mặt như không khí
chưa từng bị mất đi, như gió vẫn thổi, thông vẫn
reo, suối vẫn chảy và trăm sông tuôn về biển cả,
bao đời vẫn thế. Hạnh phúc có hay không, lớn hay
nhỏ, hoàn toàn do tâm ta cảm nhận, bằng sự chăm
sóc hay huỷ diệt nó. Hạnh phúc chỉ có mặt khi
tâm ta được thấm nhuần trong sự bình yên. Tâm an
thì thân an. Thân tâm an thì hạnh phúc hiện hữu.
Bí quyết
của hạnh phúc là nuôi dưỡng tình thương và làm
lớn mạnh tuệ giác. Nhiều người lo ngại tình
thương sẽ giết chết ý chí vươn lên trong cạnh
tranh khốc liệt, nơi mà thương trường được hiểu
là chiến trường.
Nhờ có tình
thương, doanh nghiệp không cần phải lao vào cuộc
chiến loại trừ, đồng thời, thể hiện các quan hệ
hợp tác, chia sẻ. Văn hoá doanh nghiệp nên được
thể hiện theo hướng cạnh tranh lành mạnh, nâng
cao chất lượng và uy tín, dẫn đến sự phát triển
bền vững.
Chính niệm
trong khi đi
Những hành
động đơn giản như thói quen đi, đứng, nằm, ngồi,
ăn, uống, ngủ nghĩ, nói, cười, đáng được ta quan
tâm bằng chính niệm, hơi thở và nụ cười, để ta
sống trọn vẹn hơn.
Tập đi tản
bộ với hơi thở chính niệm trong một không gian
thoáng mát, cỏ xanh, mây trắng, trời quang đãng,
như đang có mặt trong một vùng quê yên tĩnh, sẽ
giúp bạn trải nghiệm được hương vị thiền ở mức
độ đơn giản nhất, mà hiệu quả thì ngoài sức
tưởng tượng.
Không nên
đi như mộng du, nghĩa là tâm du ngoạn một nơi,
đang khi thân thì đang cất bước một hướng. Cách
đi thiếu chính niệm này sẽ làm cho năng lượng
của người đi bị tổn giảm nhiều, tâm thể mỏi mệt.
Thực tập
những bước đi của người tự do, không để quá khứ
níu kéo, không bị tương lai chi phối. Ý thức rõ,
mỗi bước chân đi, ta đang hiện hữu với thực tại,
có mặt với thực tại trọn vẹn nhất, bây giờ và
tại đây.
Đi một cách
nhẹ nhàng, nhịp thở ăn với nhịp chân, chậm rãi,
khoan thai, không bị cái gì câu thúc, để thân và
tâm được hiện hữu vững vàng trên thực tại hiện
tiền.
Tương tự,
thực tập chính niệm trong đứng, nằm và ngồi sẽ
giúp ta thiết lập hạnh phúc trong ta trong các
động tác vận hành. Theo đó, các giá trị mầu
nhiệm của cuộc sống sẽ được cảm nhận ngay trong
đời sống hiện thực này.
Chính niệm
trong suy nghĩ
Đừng nghĩ
rằng hạnh phúc chỉ có mặt khi ta có đủ các tiện
nghi vật chất, để loại suy ngược lại rằng thiếu
những thứ đó, ta sẽ không có được hạnh phúc như
mong đợi. Hạnh phúc có mặt khi ta không để cho
dòng tham ái đạo diễn các hoạt động tư duy và
thái độ. Nhờ đó, biết hài lòng với những gì ta
đang có, từ những lực chân chính, phù hợp với
luật pháp và nhân quả đạo đức.
Hạnh phúc
là sự làm chủ ý thức về các nhu cầu và sự tiêu
thụ các nhu cầu. Thoả mãn tất cả các đòi hỏi sẽ
làm cho ta luôn sống trong sự căng thẳng và
thách đố. Các nỗ lực chân chính sẽ được toại
nguyện. Niềm vui với hơi thở và nụ cười sẽ có
mặt với ta trong đời.
Đừng để
những dòng cảm xúc căng thẳng, giận dữ, bực dọc,
bất mãn ngự trị và khống chế bạn. Chúng là cảm
xúc huỷ diệt chính mình, dẫn đến đổ vỡ với tha
nhân. Thở thật sâu và nhẹ nhàng sẽ giúp bạn làm
lắng dịu chúng. Đó là cách chăm sóc bản thân đơn
giản nhưng có giá trị và hiệu quả.
Đừng để
trạng thái cô đơn, lo lắng, hoài nghi chinh phục
bạn. Dừng lại để thở và cười, tâm ta sẽ được
thanh thản và bình yên. Các dòng chảy của phiền
não sẽ được chuyển hoá. Ám ảnh, lo lắng, sợ hãi
trước tương lai làm nhiều người không nhận diện
được tầm quan trọng của đời sống chính niệm
trong hiện tại.
Chính
niệm trong hành vi
Trong khi
ăn, không để tâm trí bị quẫn quanh bởi các dự án,
kế hoạch, tiền bạc, nỗi đau làm ám ảnh. Không
nên ăn một cách vội vã như máy đang xoay lúa.
Không nên ăn với những tiếng húp, tiếng nhai ồn
ào. Cảm nhận từng món ăn như chúng đang là, để
tâm không bị đắm nhiễm trong hương vị của chúng.
Đến các ngã
tư, đối diện trước đèn vàng, hãy thong thả dừng
lại; đối diện đèn đỏ, dừng hẳn. Đừng tỏ ra nóng
ruột. Hãy tập mỉm cười với đèn đỏ, thở thoải mái
như chưa hề có nó. Đừng quá bận tâm đếm từng con
số giây trôi qua, để nóng lòng chạy. Đừng sợ bị
kẹt xe, trễ giờ, đến muộn, để tâm không bị câu
thúc bởi chúng.
Trong khi
chờ đèn xanh, hãy ngả lưng ra sau, hít thở nhẹ
nhàng, như thể trước mặt ta không có đèn đỏ nào
đang bắt mình phải dừng lại. Ta dừng lại thở như
một nhu cầu thư giãn.
Tóm lại,
nếu thiền được hiểu là nghệ thuật giúp ta tái
tạo lại sự thăng bằng trong cuộc sống thì sự
thực tập thở và cười có khả năng giúp ta thành
công trong việc sống thiền qua sinh hoạt thường
nhật.
Nguồn: http://www.vneconomy.vn/20090222110121875P0C5/tho-cuoi-va-hanh-phuc-trong-con-loc-khung-hoang-tai-chinh.htm
http://www.buddhismtoday.com/viet/kinhte/thocuoi.htm